| Penerangan |
2-Nitropropana, juga dikenali sebagai dimetilnitrometana atau isonitropropana, ialah cecair tidak berwarna dan berminyak dengan bau yang lembut dan manis. Sebatian mudah terbakar ini larut dalam air dan pelbagai pelarut organik, termasuk kloroform. Wapnya boleh membentuk campuran mudah letupan apabila digabungkan dengan udara. 2-Nitropropane berfungsi sebagai pelarut bersama dalam formulasi cat, meningkatkan pembasahan pigmen, mengoptimumkan sifat aliran dan memudahkan pemprosesan elektrostatik. Selain itu, ia menyumbang kepada masa pengeringan cat yang lebih singkat. |
| Sifat Kimia |
2-Nitropropana, juga dikenali sebagai 2-NP, ialah sebatian nitro alifatik yang kelihatan sebagai cecair tidak berwarna dan mudah terbakar dengan bau buah yang lembut. Ia boleh larut dalam air (1.7 mL/100 mL pada 20C) dan boleh bercampur dengan pelarut organik.
Seperti nitroalkana lain, {{0}}nitropropana wujud dalam keseimbangan dengan 2-asid nitronik propana (HSDB 1988). Larutan berair 0.01 M 2-NP mempunyai pH 6.2. Apabila bertindak balas dengan bes tak organik dan amina, 2-nitropropana membentuk garam yang mudah terbakar apabila kering. Ia sensitif kepada letupan apabila digabungkan dengan pengoksida, dan campuran 2-nitropropana dan ammonium nitrat berfungsi sebagai bahan letupan komersial. |
| Sifat fizikal |
Cecair tidak berwarna dan berminyak dengan bau buah yang lembut. 2-Nitropropana telah dikesan dalam dua kajian pada kepekatan 3.1 dan 5.2 ppmv(Crawford et al., 1984). |
| Kegunaan |
2-Nitropropana digunakan terutamanya sebagai pelarut untuk sebatian dan salutan organik; dengan resin vinil, cat epoksi, nitroselulosa, dan getah berklorin; dalam dakwat percetakan, pelekat, dan percetakan sebagai dakwat fleksografik; penyelenggaraan dengan tanda lalu lintas di jalan raya dan lebuh raya; pembinaan kapal; dan penyelenggaraan am. Ia juga mempunyai penggunaan terhad sebagai penyingkiran cat dan varnis. 2-Nitropropana juga digunakan sebagai pelarut dalam industri pemprosesan makanan untuk pecahan minyak sayuran separa tepu. |
| Definisi |
ChEBI: 2-nitropropana ialah nitroalkana sekunder iaitu propana di mana hidrogen pada kedudukan 2 telah digantikan oleh kumpulan nitro. Terutamanya digunakan sebagai pelarut (bp 120 darjah). Ia mempunyai peranan sebagai agen hepatotoksik, agen karsinogenik, pelarut aprotik polar dan xenobiotik. |
| Persediaan |
Sintesis 2-nitropropana boleh dicapai secara langsung dengan penitratan 2-halopropana dengan natrium nitrit. Dengan 2-iodopropana, tindak balas dijalankan dalam DMF kering dengan kehadiran urea. Untuk bromopropana 2-tindak balas yang lebih perlahan, masa tindak balas yang lebih lama dan kehadiran phloroglucinol sebagai penghapus ester nitrit diperlukan.
Seperti 1-nitropropana, 2-nitropropana juga dihasilkan melalui penitratan fasa wap propana dengan asid nitrik pada suhu dan tekanan tinggi (Baker dan Bollmeier 1978). |
| Penerangan Umum |
2-Nitropropana ialah cecair jernih dan tidak berwarna dengan bau yang menyenangkan yang larut dalam banyak pelarut organik, termasuk kloroform. Wapnya boleh membentuk campuran letupan dengan udara. |
| Tindak Balas Udara & Air |
Sangat mudah terbakar. |
| Profil Kereaktifan |
2-Nitropropana sensitif kepada haba. Boleh bertindak balas dengan amina/oksida logam berat, asid kuat, alkali kuat dan asid klorosulfonik. . Haba penjerapan 2-Nitropropana pada karbon, seperti yang terdapat dalam alat pernafasan kartrij, adalah sangat tinggi. Pemangkin oksida logam, seperti oksida kuprum atau oksida mangan, boleh memulakan pencucuhan, oleh itu alat pernafasan karbon tidak boleh digunakan dalam persekitaran yang mempunyai kepekatan wap tinggi 2-Nitropropana. |
| Bahaya Kesihatan |
2-Nitropropane ialah perengsa paru-paru. Kesan akut pendedahan kepada 2-nitropropane pada 20-45 ppm pada pekerja ialah anoreksia, loya, muntah, cirit-birit dan sakit kepala oksipital yang teruk. Kesan hati telah diperhatikan pada haiwan yang terdedah secara kronik kepada 2-nitropropana melalui penyedutan. |
| Kekarsinogenan |
2-Nitropropana telah diklasifikasikan oleh Agensi Antarabangsa untuk Penyelidikan Kanser (IARC) sebagai Kumpulan 2B, mungkin karsinogenik kepada manusia, berdasarkan kajian haiwan yang mengaitkan pendedahan kepada kanser hati pada tikus. Kekarsinogenan 2-nitropropana dalam manusia tidak dinilai kerana kekurangan data epidemiologi yang mencukupi. |
| Nasib alam sekitar |
Fotolitik.Produk yang dijangkakan daripada tindak balas 2-nitropropana dengan radikal ozon atau OH di atmosfera ialah formaldehid dan asetaldehid (Cupitt, 1980). |
| Penghantaran |
UN2608 Nitropopanes, Kelas Bahaya: 3; Label: 3-Cecair mudah terbakar. |
| Kaedah Pemurnian |
Bersihkan ia seperti untuk nitromethane. [Beilstein 1 IV 230.] |
| Penilaian ketoksikan |
Kerosakan DNA boleh menyebabkan 2-metabolit NP seperti N-isopropyl hydroxylamine (IPHA) dan asid hydroxylamine-O-sulfonic (HAS) oleh proses penjanaan oksigen reaktif yang boleh dihalang oleh pemusnah radikal hidroksil bebas, katalase dan deferoxamine mesylate, agen pengkelat besi. IPHA menyebabkan kerosakan DNA pada timin dan HAS paling kerap mendorong kerosakan DNA pada jujukan 5'-TG-3', 5'-GG-3' dan 5' -GGG-3'. Pembentukan 8-oxodesoxyguanine oleh IPHA atau HAS meningkat dengan kehadiran ion logam. Kerosakan DNA yang disebabkan oleh 2-metabolit NP memainkan peranan penting dalam kemutagenan dan kekarsinogenan 2-NP. Kerosakan hati yang disebabkan oleh 2-NP adalah berkaitan dengan kerosakan oksidatif dan pengurangan aktiviti katalase (CAT). |
| Ketidakserasian |
1-Nitropropana, sebatian nitroparafin, membentuk campuran letupan dengan udara. Sentuhan dengan oksida logam berat boleh menyebabkan penguraian. Campuran dengan hidrokarbon sangat mudah terbakar. Menyerang beberapa plastik, getah dan salutan. Boleh meletup apabila dipanaskan. Reaksi ganas dengan asas yang kuat; asid kuat dan oksida logam. Sebatian sensitif kejutan terbentuk dengan asid, amina, bes tak organik dan oksida logam berat. Tidak serasi dengan pengoksida kuat, bahan mudah terbakar. 2-Nitropropana bertindak balas dengan karbon teraktif menyebabkan penguraian. Tindak balas ini mungkin berlaku dalam penapis pernafasan karbon teraktif. |
| Pembuangan Sisa |
Pembakaran: kuantiti bahan yang banyak mungkin memerlukan penyingkiran nitrogen oksida melalui proses pemangkin atau menyental. Cairkan dengan minyak tanah tulen dan bakar dengan berhati-hati kerana ia berpotensi meletup. Berunding dengan agensi kawal selia alam sekitar untuk mendapatkan panduan tentang amalan pelupusan yang boleh diterima. Penjana sisa yang mengandungi bahan cemar ini ( Lebih daripada atau sama dengan 100 kg/bln) mesti mematuhi peraturan EPA yang mengawal penyimpanan, pengangkutan, rawatan dan pelupusan sisa. |
